تعریف مشاوره:

مشاوره عبارت است از: (رابطه حرفه ای بین یک مشاور آموزش دیده و مُراجع. این رابطه معمولا میان دو نفر است اگر چه بعضی مواقع مشاوره با بیش از دو نفر صورت می گیرد. این رابطه برای کمک کردن به مُراجعان جهت درک و روشن کردن نظرات آنها در مورد محیط زندگی خود و یاد دادن راه رسیدن به اهداف انتخاب شده فردی ازطریق انتخاب راههای سنجیده و با معنای فردی، و حل مشکلات هیجانی و میان فردی برگزار می شود.)
آنچه امروز به عنوان مشاوره مطرح است و در اول این گفتار آن را تعریف کردیم. شکل تکامل یافته و تخصصی همان مشورت و اندرز است. با این تفاوت که مشاوره اکنون یک علم است و یک تخصص در کنار علوم دیگر. به همین خاطر لازم است امتیاز آن را از علوم مشابه اش بازشناسیم.
تفاوت مشاوره با روان درمانیاهداف مشاوره عموماً به رشد آموزش و پیش گیری از مشکلات مربوط است. اهداف روان درمانگری معمولا ترمیم، سازگار کردن و درمان افراد است. روان درمانگر گاهی از دارو و نسخه استفاده می کند و کاری شبیه پزشکی است اما مشاوره هرگز وارد این حیطه ها نمی شود.

اهداف مشاوره:

۱- آسان کردن تغییر رفتاری، هدف مشاوره ایجاد تغییر در رفتار مُراجع است تا او را قادر سازد در درون محدودیت های اجتماع خود، زندگی بارورتر و رضایتمندانه تری را در پیش بگیرد.
۲- حفظ و بهبود روابط با دیگران. بیشتر اوقات انسان حتی بیش از ۹۰% زندگی انسان با دیگران صرف می شود. در عین حال، بسیاری از مراجعان به مشاوران در ارتباط خود با دیگران مشکل عمده ای دارند. این مشکل ممکن است از «تصور ضعیف مُراجع» حاصل شده باشد که باعث شود او در ارتباطهایش حالت تدافعی بگیرد، یا اینکه ممکن است علت آن این باشد که مراجع مهارتهای اجتماعی ارتباط با دیگران را ندارد. به اصطلاح روابط عمومیش، در حد بالایی نیست مشکلات ارتباطی، از مسائل خانوادگی و زناشویی بزرگسالان گرفته تا تعامل کودکان دبستانی در گروههای دوستان، وجود دارد. و مشاوره سعی می کند به مراجعان خود کمک کند تا به وسیله ارتباطات هر چه مؤثرتر، کیفیت زندگی خود را افزایش دهند.
۳- کمک به بالا بردن اثر بخشی و توانایی سازگاری مراجعان. تقریباً همه افراد در جریان مراحل رشد روانی و جسمی خود دچار مشکلاتی می شوند. تنها عده کمی از ما تمام تکالیف هر مرحله از رشد خود را می دانیم. و انتظارات و خواسته های متعددی که توسط دیگران بر ما تحمیل می شود اغلب به مشکلات روانی منجر می شوند. مطمئناً ناهماهنگی از جانب افراد مهم برای کودک، می تواند به الگوهای یادگیری رفتار که ناکارآمد و یا غیرمؤثر هستند منجر شود. کمک کردن به فرد در کنار آمدن و سازگاری با موقعیت ها و درخواست های جدید یکی از اهداف مهم مشاوره است.
۴- کار مشاور این نیست که به جای مُراجع تصمیم بگیرد، تصمیم گیری مربوط به مراجعان است و این مراجع است که باید بداند که چرا و چگونه تصمیمی را اتخاذ کند. مراجع در جریان مشاوره یاد می گیرد تا عواقب اجتماعی کار خود و صرف وقت، انرژی، سرمایه و ریسک و نظایر آن را حدس بزند. مراجع یاد می گیرد تا میزان ارزشهای موقعیتها را کشف کند. و این ارزشها را با هشیاری کامل در فرایند تصمیم گیری به کارگیرد.
مشاوره نه تنها افراد را در رسیدن به درک توانایی ها، علائق و فرصتهایشان یاری می کند. بلکه به آنها در مورد هیجانات و طرز نگرشهایی که می تواند در انتخاب و تصمیم گیری آنها تأثیر داشته باشد، آگاهی می دهد.
۵- تسهیل شکوفایی استعدادهای بالقوه مُراجعان. رشد دادن استعدادهای بالقوه مراجعان، همواره یکی از اهداف مورد تأکید مشاوره بوده است. مشاوران می کوشند مردم را در یادگیری فائق آمدن بر مشکلاتی نظیر غلبه بر کمروئی، استرس، افسردگی، مراقبت بهتر از بدن خود، سیگار کشیدن و نظایر اینها یاری کنند. آنها به مردم کمک می کنند تا یاد بگیرند که چگونه بر مشکلاتی از قبیل اعتیاد، چاقی، بی کاری و اضطراب فائق آیند. در عین حال مشاوران می توانند مردم را در حل مشکلات بین فردی، مشکلات عاطفی، مشکلات شغلی، افزایش یادگیری و مهارتهای تصمیم گیری کمک کنند.
نکته: توجه داشته باشید که خود مشاوره هم شاخه های مختلفی دارد چون مشاوره تحصیلی، شغلی و… و هم بر اساس نظرات مختلف دارای اهداف متفاوتی است که در اینجا به اهدافی که وجه مشترک نظریات مختلف است اشاره شد.

افراد دقیقا چه زمانی باید به روانپزشک یا روانشناس مراجعه کنند؟

در کشورهای پیشرفته مراجعه به روانشناس و روانپزشک امری ضروری و بدیهی است و همه افراد به آن علاقه داشته و تقریبا هر کسی برای امور مختلف زندگی خود، حداقل سالی یک‌بار برای مشاوره به روانشناس مراجعه می‌کند. در کشورهای پیشرفته افراد برای تصمیمات مهم زندگی مانند تصمیم ازدواج یا مهاجرت و یا انتخاب شغل حتما به مشاور مراجعه می‌کنند و این کار یک امر بدیهی تلقی می‌شود. بر این اساس نمی‌توان گفت زمان دقیق مراجعه به روانشناس و یا روانپزشک درباره مشکلات و مسائل روحی و روانی دقیقا چه زمانی است، زیرا درباره افراد مدرن و امروزی این مراجعه هر زمانی و با هر بهانه‌ای می‌تواند باشد.

به‌طور کلی باید گفت مشاوره گرفتن و مراجعه به روانپزشک اقدامی مفید و مثبت است که، در بدبینانه‌ترین حالت اگر فایده‌ای برای فرد نداشته باشد، ضرری هم ندارد و حتی توصیه می‌شود همه افراد هرساله علاوه‌بر چکاب جسمی، چکاب روانی نیز شوند تا با رجوع به یک روانشناس و یا روانپزشک بتوانند از وضعیت روانی خود مطلع شوند. مشکلات روانی هم مانند مشکلات جسمی اگر درمان نشده و به حال خود رها شوند عود کرده و به وضعیت وخیم‌تری می‌رسند. افرادی که بیماری‌های روانی حاد مانند انواع پرخاشگری‌ها یا جنون‌های رفتاری دارند، یک دفعه و به صورت ناگهانی به این اختلالات مبتلا نشده‌اند. این افراد با ابتلا به بیماری‌های روانی کوچک مانند پرخاشگری‌های مقطعی یا افسردگی‌های فصلی و درمان نشدن این اختلالات به مرور زمان دچار این اختلالات حاد می‌شوند که، گاه درمانی برای آن وجود ندارد.

کلینیک مشاوره

ثبت دیدگاه

دیدگاهها بسته است.